Скопје
8ᴼ /
8ᴼ
На полноќ на 17 мај 2025 година, украински студент во градот Малме, во јужна Шведска, го разбудил звукот на кршење стакло на улицата пред неговиот дом. Студентот отишол до прозорецот и сведочел на застрашувачка сцена: маскирани мажи во црно трчале низ темнината кон катна гаража. Други сведоци виделе како мажите товараат сомнителни пакети во автомобили и заминуваат со мотори. „Еден автомобил помина со голема брзина, создавајќи застрашувачки ...
Лепиња, нарезок во конзерва, сокче и тортичка – тоа е ручекот што минатата среда го добија луѓето што јадат во т.н. народни кујни, во Скопје. Вкупно 978 вакви оброци беа разнесени до деветте пунктови на кои се дели храната низ главниот град. Секој оброк, државата го плаќа по 239 денари – толку е договорено во тендерот со кој тие се подготвуваат и дистрибуираат до луѓето во социјален ризик, кој инаку предвидува готвена храна преку неделата и ...
Началник на СВР Штип и на ОВР Кочани, главен инспектор за прекуграничен криминал, инспектори за дрога и оружје и за општ криминал, сменоводители, водич на реон во Кочани… Oва се профилите на полицајците кои треба да седнат на обвинителна клупа на први април, кога почнува судењето за полициското непостапување во кочанската дискотека „Пулс“. Обвинението кое БИРН го доби од Обвинителството за гонење организиран криминал и корупција, ја лоцира ...
За само една недела, цената на бензините во Македонија се зголеми за 12 денари, а на дизелот за над 20 денари. Причините се познати – нападите на САД и на Израел врз Иран предизвикаа затворање на Ормускиот теснец, преку кој се пренесува околу 20 отсто од светската нафта, што веднаш влијаеше врз глобалните цени на овој енергенс, а со тоа и на малопродажните цени. Иако македонските граѓани плаќале и поскапи горива во минатото – на пример цените ...
Една година по разорниот пожар во дискотеката „Пулс“ во Кочани, во кој загинаа 63 луѓе, а над 200 беа повредени, случајот е далеку од судска разврска. Трагедијата правно се „расплетува“ низ четири судски постапки, во кои обвинети се вкупно 58 луѓе: сопственикот на дискотеката, Дејан Јованов, неговите брат и син, поранешни инспектори, обезбедувачи, поранешни министри и градоначалници, полицајци… Половината од нив се опфатени во првиот и ...
Во 2024 година, веб-страницата „Eagle Eye Explore“ го објави својот прв текст, на српски и на англиски јазик. Насловот на англиски гласеше: „Зошто на Србија ѝ е потребен закон за агенти на странски интереси?“ Прашањето беше реторичко, а одговорот се чинеше очигледен. Србија има потреба од таков закон, тврдеше авторот Ратко Николиќ, за да се спротивстави на „неоколонијалните“ политики на Западот и да овозможи „повторно суверенизирање“ на ...
Компанијата „Макстил“ се спогоди со Министерството за животна средина – ќе плати 90 илјади евра казна поради несоодветното управување со отпадот и до крајот на годинава ќе треба да ја извезе целата филтерска прашина која, како што откри БИРН, иако е опасен отпад, се чуваше во оштетени вреќи на отворен простор голем колку фудбалско игралиште, претставувајќи опасност за животната средина. Спогодбата е постигната на 5 март, на седница пред ...
Трагичната смрт на 31-годишната Ивана Јовановска и нејзината шестгодишна ќерка е еден од последните примери, кои предоцна покажаа дека на одлуката да си го одземе животот му претходело насилство од нејзиниот партнер. Тој е осомничен за тешко семејно насилство и наведување на самоубиство. Во истиот ден, кога скопското обвинителство објави дека отвора истрага за сопругот на Ивана, сподели информација дека е отворена уште една истрага против ...
Освен што војната со Иран е непотребна, таа е и најлошо подготвената американска интервенција во последниве 100 години. Воедно претставува геополитички преседан, не поради игнорирањето на меѓународното право, тоа се случувалo и порано, туку зашто САД за првпат ги заобиколија НАТО-партнерите. Ова е збирната анализа на поранешниот претседател Стево Пендаровски за најновата криза на Блискиот Исток. На повеќе теми од надворешната и од домашната ...
Помина една четвртина од 21 век, а кога се во прашање правата на жените и родовата еднаквост, во светската политика сè почесто се отвораат прашања што се сметале за затворени во минатиот век, некои пред повеќе од 100 години. Идејата е дека жените треба да се вратат кон домаќинството, кон семејството и да им ја препуштат на мажите секоја улога во политиката, бизнисот, општеството и во донесувањето одлуки. Иницијативи за ретрадиционализација на ...
Мало девојче стои покрај прозорецот и гледа во дождот. „Кога ќе дојде тато?, Кога ќе можам да го видам?“ ја прашува мајка си. Жената, која сече зеленчук во кујната, има солза што ѝ се лизга по лицето. „Се надевам наскоро“, одговара таа со глас што ѝ пука од емоции. Во следната сцена, војник облечен во униформа, во стилот на Втората светска војна, чекори низ кал. Четворица затвореници со превез на очите клечат, додека војникот застанува зад ...
Повеќе од девет и пол илјади тони филтерска прашина се останати на плацот во близина на челичарницата „Макстил“, каде што се чува овој опасен отпад. Податоците ги објави Инспекторатот за животна средина, како дополнување на решението од вонредниот инспекциски надзор, во кој се утврдија неправилности во чувањето на филтерската прашина полна со тешки метали. Филтерската прашина треба да се чува во добро затворени џамбо вреќи. БИРН пишуваше дека ...
Три награди и едно признание, додели Здружението на новинари на Македонија, на конкурсот за најдобри новинарски стории објавени во 2025 година, чија тема е справувањето со загадувањето на воздухот во земјава. Првата награда ја доби новинарот Михаил Милошевски од редакцијата „360 степени“ за сторијата „Уште пет града дознаа што им го загадува воздухот, што ќе преземат градоначалниците“, која ги идентификува конкретните извори на загадување во ...
Во експресна постапка Владата ги присвои општинските ингеренции за изградбата на поголеми хотели вон градски средини. Овој потег го разбуди стравот на активистите дека се протнува уште една урбанистичка промена со која од врвот на политичката моќ ќе се задоволуваат апетитите на неколкумина за сметка на граѓаните и на природата. Mинистерот за транспорт Александар Николоски во разговор за БИРН објаснува дека ингеренциите ќе им се одземат само ...
Грчкиот новинар Танасис Кукакис, чиј телефон бил прислушкуван со „Предатор“ | Фото: БИРН Атинскиот суд за прекршоци во четвртокот првостепено осудил четворица директори на компанија поради вклученост во скандалот со прислушкување и со нелегалното користење на софтверот „Предатор“, за да се следат новинари, политичари и други јавни личности. Вкупно биле следени 84 мобилни телефони со помош на „Предатор“. Четворицата што судот ги прогласи за ...
Жителите од Крива Паланка и локалните села денеска излегоа на протест пред општинската зграда барајќи итно решавање на проблемот стар 15 години – стотици говеда кои се движат неконтролирано низ Паланечко, предизвикуваат материјална штета и ја загрозуваат нивната безбедност. Стравувањата им се зголемени со наближување на пролетта и на новата земјоделска сезона кога говедата повторно може да го уништат нивниот род. БИРН пишуваше за кравите што ...
Камери што го препознаваат лицето додека поминувате низ училишната капија. Микрофон во автобус што го снима разговорот. Систем што може да ја поврзе регистарската табличка со рутата на движење низ повеќе градови. Во последниве пет години, стотици јавни институции во Србија набавиле повеќе од илјада парчиња опрема за надзор – од камери со функции за препознавање лица, за следење регистарски таблички и анализа на однесување, преку камери што ...
Во 2024 година, струмичанец продал два грама марихуана за 500 денари. Судот го осудил со условна затворска казна за неовластена продажба на дрога. Истата година, три години затвор добил кумановец, кај кого полицијата пронашла 42 грама канабис и дигитална вага. И тој бил казнет за кривичното дело неовластено производство и пуштање во употреба на дрога. Судската база е преполна со вакви пресуди за производители и продавачи на помали количества ...
Најлонска покривка е поставена врз мал дел од искинатите и оштетени вреќи со филтерска прашина, складирани на плац зад челичарницата „Макстил.“ Ова доаѓа по вонредниот инспекциски надзор што го изврши Државниот инспекторат за животна средина, кој утврдил дека овој опасен отпад се чува несоодветно, со што претставува ризик за животната средина. Иако во инспекциското решение пишува дека прашината од оштетените вреќи треба да се препакува, на ...
Иако на скопјани не им треба доказ за катастрофалната состојба на јавниот превоз, анализата на Центарот за граѓански комуникации (ЦГК) објавена денеска прецизно ги лоцира причините зошто возењето со автобус низ Скопје сѐ почесто станува понижувачко искуство што им го „краде“ времето и им ги „кине живците“ на жителите на главниот град. Истражувањето покажува дека за една деценија, бројот на автобуси на скопските улици се намалил за една ...
Наспроти предупредувањата и критиките од стручната јавност и невладините организации, Министерството за транспорт, минатата недела експресно ги усвои измените на Правилникот за урбанистичко планирање со кој хотелите и хотелските комплекси со површина над 1.000 квадратни метри ќе се сметаат за објекти од државно значење. Според урбанистичките регулативи, терминот градби од државно значење се однесува на објекти што се од суштинско значење за ...
Стотици џамбо вреќи полни со опасна филтерска прашина од челичарницата „Макстил“ се оставени на отворен плац близу фабриката, во кругот на поранешната скопска Железарница. Дел од вреќите што со години стојат таму се отворени, оштетени или скинати, а од некои половина материјал е истурен. Станува збор за прашина што содржи тешки метали, поради што е класифицирана како опасен отпад. Се создава при топењето старо железо за производство на челик, ...
Обвинителството за гонење организиран криминал и корупција, во декември 2025 година го повлекло обвинението против бизнисменот Цветан Панделески во предметот „Империја“, дознава БИРН. Информацијата ја потврди Кривичниот суд во Скопје. Обвинението го повлекол обвинителот Фатон Азизи. Тој во доказната постапка оценил дека нема докази дека Панделески перел пари и измамил 150 акционери на „Бетон Штип“, меѓу кои и Кираца Трајковска, која беше ...
Инфлуенсерите денес многу влијаат врз тоа што купуваме, како се облекуваме и дури како размислуваме за себе. Меѓутоа, иако многу од нивните објави се, всушност, реклами или други комерцијални објави, сепак публиката често ги доживува како искрени препораки на „обични луѓе.“ А, кога маркетингот е маскиран како личен совет, се тенчи границата меѓу информирање и доведување во заблуда на корисниците. Во недостиг од прецизни домашни истражувања, ...
Речиси една петтина од жените во Скопје и Тетово избегнуваат да излегуваат сами навечер поради тоа што се чувствуваат небезбедни додека се движат во јавните простори. Ова се податоци од последното истражување на Реактор, кои проблемот го следат петнаесетина години, уште со објавувањето на платформата „Реагирај – биди безбедна!“ на која може да се означуваат локациите на кои жените доживеале непријатни искуства движејќи се надвор – од ...
Жестока реакција на активистите предизвика вчерашната јавна расправа во Собранието при изборот на нови тројца, од вкупно седумте членови на Комисијата за спречување и заштита од дискриминација (КСЗД). Мрежата за заштита од дискриминација, вчера попладне обвини за партизација со фаворизирање на некомпетентни кандидати, откако Собраниската комисија за избори и именувања го утврди предлогот за членови, меѓу кои и Џихан Ахмет, дипломирана ...
Ако состојбите во СДСМ се претстава во неколку чина, вчерашниот конгрес е првиот. Заврши успешно, како што соопшти актуелното раководство. Беа изгласани извештајот за локалните избори, беше потврден составот на централниот и надзорниот одбор и беше изгласана доверба за заменик-претседателката Фани Каранфиловска-Пановска. На конгресот на 24 јануари, мнозинството од околу 450 присутни делегати ги поддржаа извештаите и раководството, а на ...
Апелацискиот судија Ѓоко Ристов речиси две децении дели правда во името на граѓаните. Само лани има над 300 пресуди и решенија на скопскиот апелациски суд, кои се објавени во судската база. Последната одлука што ја потпишал со колегите е од 9 јануари годинава. Од неделата наваму, неговото име наместо на пресуди, стои во наредба за истрага за прикривање имот и перење пари. По она што досега е познато, судијата една година бил на нишан на ...
Деветмина пратеници од владејачкото мнозинство предложија измени на Кривичниот законик, за да се надмине правната хаварија со измените направени во 2023 година. Со овие измени се скратија роковите на застареност за неколку кривични дела во делот на службената положба и овластување, се смени описот на дејствијата. Тогашната власт тврдеше дека законските измени ќе доведат до пократки рокови, а судовите и обвинителствата ќе постапуваат поажурно. ...
Група креативци, веќе втора година се обидуваат преку културни активности да го вратат времето, кое и не е толку дамнешно, кога соседствата беа вистински заедници во кои луѓето многу повеќе се дружеа, си помагаа и разменуваа знаења. Културниот фестивал „Комшилук“, во својство на временска машина, досега гостуваше во скопските населби Железара и Шуто Оризари, на подножјето на Скопска Црна Гора – во селото Побожје, па сè до Струга и Битола. ...